توسط مدیر سایتتیم اصلی توسعهدهندگان زکش (Zcash) روابط خود را با شرکت الکتریک کوین (Electric Coin Company) قطع کرده است، که این امر بحران شدیدی در حاکمیت را رقم زد و به طور موقت اعتماد بازار را متزلزل کرد و باعث کاهش قیمت توکن ZEC شد، پیش از آنکه نوسانات در سراسر صرافیها افزایش یابد.
ریشه اختلافات
اختلافات بر سر اتهامات “حاکمیت مخرب” در داخل بووتاسترپ (Bootstrap) متمرکز است، نهاد غیرانتفاعی که کنترل ECC را در دست دارد. این امر منجر به استعفای کل کارکنان ECC و تشکیل یک شرکت مستقل جدید شده است.
جاش سوییهارت (Josh Swihart)، که در اواخر سال ۲۰۲۳ به عنوان مدیرعامل شرکت الکتریک کوین منصوب شد، گفت که این جدایی پس از هفتهها درگیری فزاینده با اکثریت هیئت مدیره بووتاسترپ رخ داده است.
سوییهارت در پست خود در X اعلام کرد که اعضای هیئت مدیره، زکی مانیان (Zaki Manian)، کریستینا گارمن (Christina Garman)، آلن فیرلس (Alan Fairless) و میشل لای (Michelle Lai)، شرایط استخدامی را به گونهای تغییر دادند که انجام مسئولیتهای تیم را غیرممکن ساخت.
وی این وضعیت را به عنوان یک “اخراج سازنده” توصیف کرد، یک مفهوم حقوقی که زمانی استفاده میشود که شرایط کاری به قدری شدید تغییر کند که کارمندان عملاً مجبور به استعفا شوند. در ۷ ژانویه، کل تیم ECC با هم استعفا دادند.
سوییهارت گفت که این گروه اکنون یک شرکت جدید تأسیس خواهند کرد و به دنبال همان هدفی خواهند بود که از زمان راهاندازی زکش آن را دنبال میکردند: ساخت پول دیجیتال حفظکننده حریم خصوصی.
وی تأکید کرد که این تصمیم در مورد محافظت از کار تیم در برابر اقدامات حاکمیتی بود که آنها خصمانه میدانستند، نه در مورد رها کردن خود پروتکل.
کد منبع زکش متنباز، بدون مجوز و متعلق به هیچ سازمان واحدی نیست، به این معنی که شبکه بدون توجه به اختلافات داخلی بین نهادهای پشتیبانیکننده آن به کار خود ادامه میدهد.
واکنش بازار
واکنش بازار سریع بود، به طوری که ZEC پس از انتشار این خبر حدود ۷ درصد کاهش یافت، اما پس از آن با حجم معاملات بالا، مقداری از این کاهش را جبران کرد.
این توکن اخیراً با قیمت حدود ۴۵۵ دلار معامله شده است، پس از آنکه به سطح کوتاهمدت حدود ۴۸۰ دلار رسیده بود، و حجم معاملات ۲۴ ساعته آن بیش از ۳۰ درصد افزایش یافته و به حدود ۸۰۰ میلیون دلار رسیده است.
ساختار حاکمیتی زکش
ساختار حاکمیتی زکش از ابتدا غیرمعمول بوده است، زیرا این پروژه از تحقیقات آکادمیک در مورد رمزنگاری دانش صفر (zero-knowledge cryptography) سرچشمه گرفته است. ECC در سال ۲۰۱۵ برای ساخت و راهاندازی پروتکل در سال ۲۰۱۶ تشکیل شد.
برای کاهش تمرکز، بنیاد زکش در سال ۲۰۱۷ به عنوان یک سازمان غیرانتفاعی مستقل ایجاد شد و در سال ۲۰۱۹ ECC علامت تجاری زکش را به بنیاد منتقل کرد، که این امر نیازمند توافق هر دو طرف بود.
در سال ۲۰۲۰، خود ECC پس از آنکه سهامداران سهام خود را اهدا کردند، به یک شرکت تابعه غیرانتفاعی تحت بووتاسترپ تبدیل شد.
این ساختار، که برای ایجاد تعادل در قدرت طراحی شده بود، اصطکاکهایی را نیز ایجاد کرده است. اختلافات بر سر آینده صندوق توسعه، که بخشی از پاداشهای بلوک زکش را برای حمایت از کار در حال انجام اختصاص میدهد و قرار است در اواخر سال ۲۰۲۵ منقضی شود، تشدید شد.
سوییهارت علناً برای پایان دادن به تأمین مالی مستقیم پروتکل به نفع کمکهای مالی و سایر مکانیسمها تلاش کرده بود و استدلال میکرد که این امر اکوسیستم را بیشتر غیرمتمرکز میکند.
زاکو ویلکوکس (Zooko Wilcox)، مدیرعامل سابق ECC و بنیانگذار زکش، برای اطمینان دادن به کاربران مبنی بر اینکه این اختلاف هیچ تأثیری بر امنیت شبکه یا تضمینهای حریم خصوصی ندارد، وارد عمل شد.
اگرچه وی از جانبداری خودداری کرد، اما ادعا کرد که سالها با اعضای هیئت مدیره بووتاسترپ همکاری داشته است و آنها از صداقت بالایی برخوردار بودهاند.
هیچگونه رفتار مجرمانهای از سوی هیچیک از طرفین ادعا نشده است و این درگیری همچنان یک اختلاف شرکتی و حاکمیتی است تا یک پرونده حقوقی.
آنچه در ادامه رخ خواهد داد بر بازآرایی سازمانی متمرکز است تا اقدامات اجرایی. شرکت تازه تأسیس قصد دارد به طور مستقل به توسعه متمرکز بر حریم خصوصی ادامه دهد، در حالی که انتظار میرود بووتاسترپ و بنیاد زکش ارزیابی مجددی از نحوه تأمین مالی و هماهنگی توسعه پروتکل در آینده داشته باشند.
